quan âm
Định nghĩa
- Danh từ riêng:
- Tên gọi tắt của Phật Quan Thế Âm (Quán Thế Âm): "quan âm" là cách gọi phổ biến trong Phật giáo để chỉ vị Bồ Tát đại diện cho lòng từ bi, cứu khổ cứu nạn. Danh hiệu đầy đủ là "Quan Thế Âm" (nghĩa là "quán sát âm thanh của thế gian").
- Hình tượng tôn kính: Trong văn hóa Việt Nam, "quan âm" thường được hình dung là một vị Phật bà hiền từ, có nghìn tay nghìn mắt, luôn lắng nghe và cứu giúp chúng sinh.
Ví dụ sử dụng
- (Ngôi chùa ấy thờ một pho tượng Quan Thế Âm cao lớn.)
- (Bà tôi thường tụng niệm danh hiệu của vị Bồ Tát này hàng ngày.)
- (Có niềm tin rằng vị Bồ Tát này cứu giúp những người bị tai ương trên biển.)
Các cách sử dụng nâng cao
"quan âm Phật bà": cách gọi thân mật, dân gian dành cho Quan Thế Âm Bồ Tát, nhấn mạnh hình tượng nữ giới.
- Phật bà quan âm luôn che chở cho những người khốn khó. (Vị Bồ Tát nữ ấy luôn bảo vệ những người gặp hoàn cảnh khó khăn.)
"chùa quan âm": ngôi chùa chính điện thờ Quan Thế Âm.
- Chùa quan âm ở phố cổ là điểm hành hương nổi tiếng. (Ngôi chùa thờ Quan Thế Âm ở khu phố cổ là địa điểm hành hương nổi tiếng.)
Biến thể và từ gần giống
Quan Thế Âm (danh từ riêng): danh hiệu đầy đủ, nghĩa là "vị quán sát âm thanh của thế gian".
- Quan Thế Âm là vị Bồ Tát của lòng từ bi. (Quan Thế Âm là vị Bồ Tát biểu tượng cho lòng từ bi.)
Phật bà (danh từ): cách gọi dân gian dành cho Quan Thế Âm.
- Phật bà độ trì cho con. (Phật bà ban phước lành cho con.)
Từ đồng nghĩa
- Quán Thế Âm: cách phiên âm khác từ tiếng Phạn (Avalokiteśvara).
- Phật bà: danh xưng tôn kính trong văn hóa dân gian.
- Bồ Tát Quan Âm: cách gọi đầy đủ, nhấn mạnh phẩm hạnh Bồ Tát.
Thành ngữ liên quan
Quan âm cứu khổ: chỉ sự cứu giúp trong lúc nguy nan, thường gắn với hình tượng Quan Thế Âm.
- Gặp nạn giữa đường, may nhờ quan âm cứu khổ. (Gặp tai nạn giữa đường, may nhờ được cứu giúp kịp thời.)
Ngàn tay ngàn mắt (thành ngữ): ám chỉ Quan Âm nghìn tay nghìn mắt, tượng trưng cho khả năng cứu độ vô biên.
- Nhờ có ngàn tay ngàn mắt, quan âm mới cứu được hết chúng sinh. (Nhờ năng lực vô hạn, Quan Âm mới cứu được tất cả chúng sinh.)